Personalet framfor Os stasjon i 1899: Frå venstre: Jacob Sveen, Karl Knudsen, Johannes Kuventræ, Kaare Bertelsen, Johan Sandven (på lokomotivet), Petter Pedersen, Gustav Gundersen, Knut Moberg, Martin Slettebakken (sitjande), Lars Kuven, Jakob Helgesen, Ola Kvikne, Einar Otto Svenke (son av Emil), Emil A.M. Svenke, Anna Bertelsen (gift med Kaare), med barna Konrad (på stolen) og Henrik. Ytst til høgre står Elise Svenke (gift med Emil). Kjelde: Per Ivar Tautra «Fremskrittet som åpnet bygdene. Nesttun-Osbanen - en attraksjon som ble borte» (1996)

Denne veka er det 130 år sidan Osbanen hadde sine første turar

Osbanen opna søndag 1. juli 1894. Frå då av kunne ein reisa att og fram mellom Os og Bergen i løpet av ein dag.

Osbanen gjekk frå Os til Nesttun. Om ein skulle til Bergen, tok togturen totalt to timar, medrekna togbyte og venting på Nesttun.

På opningsdagen var den største folkemengda som nokon gong var sett i Osbygda, samla på Os stasjon. Alle ville sjå den første offisielle avgangen på Nesttun-Osbanen.

Artikkelen held fram under annonsen.

Første avgang frå Os var klokka 9.15, og første tog tilbake frå Nesttun gjekk klokka halv tolv. Avgangen var smikkfull.

Dei 250 heldige som hadde sikra seg billett, vinka til folket som hadde samla seg på dei 10 stasjonane og stoppestadane langs den 26 km lange linja. På Ulven stasjon hadde ein skare med uniformskledde frå leiren der, møtt opp for å helsa toget, og brigademusikken spelte.

Fem øre for å sjå toget

Dei første åra banen var i drift, var det så mange skodelystne at det blei innført «plattformbillett». På travle dagar kunne det vera meir enn 100 menneske som betalte fem øre for å få sjå toget frå perrongen.

Ikkje verst, med tanke på at Ous kommune, som den gongen også omfatta dagens Samnanger, hadde om lag 2.300 innbyggarar.

Opninga av Osbanen var starten på ein ny æra. På Vestlandet hadde fjorden alltid vore vegen, men no flytta passasjertrafikken seg gradvis til landjorda. Med toget kunne folk reisa fram og tilbake mellom Os og Bergen same dag, for togturen Bergen-Os tok berre to timar, medrekna togbyte og venting på Nesttun.

Dermed var reisetida halvert, samanlikna med dampbåten. Dessutan var det rimelegare med tog enn båt. I opningsåret kosta togturen Bergen-Os 1,65 kroner per billett.

Litt for ambisiøs start

Den opprinnelege planen var å ha fire avgangar kvar veg alle dagar. Ingeniør Nicolay Sontum hadde leia arbeidet med å bygge banen. Han meinte det var nok med to tog kvar veg i starten til linja var testa i drift, materiellet var innkøyrd og personalet faktisk hadde lært seg å køyra tog.

Trass i åtvaringane frå Sontum, blei rutetabellen etter berre tre veker optimistisk oppjustert til fire togpar om søndagen. Allereie første dag etter oppjusteringa, 22. juli, spora to vogner av på Nesttun. Det blei berre den eine dagen med fire avgangar. Helga etter vart det redusert til tre.

Artikkelen held fram under annonsen.

Henta frå heimesida til Bjørnafjorden kommune